Particuliere beveiliging: veiligheid van het openbaar vervoer

Terwijl de verplaatsingen van de Fransen per auto zijn afgenomen met bijna 5% tussen 2010 en 2018, zijn die van het openbaar vervoer gestegen met 14%. In 2014 namen 63% van de Fransen bus, metro, tram of trein voor dagelijkse verplaatsingen. Ze waren 73% in 2019.

In Frankrijk is de meest gebruikte vorm van openbaar vervoer de bus met 71%, die ver voorligt op de metro met 49%, gevolgd door de tram met 44%, dan de RER en de TER.

Men moet veiligheid en beveiliging niet verwarren. Aantasting van de veiligheid in het openbaar vervoer wordt gedefinieerd door kwaadwillende handelingen, gemotiveerd door een opzettelijke bedoeling om anderen of materiële goederen schade toe te brengen. Beveiliging betreft onvrijwillige, accidentele en natuurlijke gebeurtenissen.

Inhoudsopgave:

• Onveiligheid in het openbaar vervoer
• Ingevoerde maatregelen
• Trein, metro, tram, autobus
• Vliegtuig
• Boot

Talrijke bedreigingen, in verschillende vormen en contexten afhankelijk van de transportmiddelen, zijn aanwezig in het openbaar vervoer. Maar wat ze allemaal verenigt, is de opgelegde andersheid. Inderdaad, de eerste spanningen en dissonanties ontstaan onvrijwillig door een sociale diversiteit die misverstanden en potentiële conflicten creëert.

De meest frequente onveiligheden die worden gevoeld door gebruikers van het openbaar vervoer zijn: fysieke ongepastheden (afval, graffiti...) en sociale (alcohol, drugs, bedelarij, diefstallen...), overvolle of juist lege vervoermiddelen en des te meer 's nachts met alle gevaren die dat met zich meebrengt en agressies meer of minder gewelddadig tegen vrouwen. Meer recentelijk draagt de ontwikkeling van automatische metrolijnen, waarvan de besturing wordt verzorgd zonder conducteur, bij aan het versterken van het isolement, het risico op gevaren en de angst van reizigers. Des te meer sinds de lockdown die een significante daling van het gebruik van openbaar vervoer heeft veroorzaakt.

Volgens studies uitgevoerd door het Nationale Observatorium voor Criminaliteit en Strafrechtelijke Reacties hebben 45% van de gebruikers en meer specifiek 51% van de vrouwen al een gebrek aan veiligheid gevoeld of voelen dit regelmatig in het openbaar vervoer.

Sinds de ondertekening van het plan van Territoriale Strategie voor Veiligheid en Criminaliteitspreventie (SYSTRAL) voor het TCL-netwerk (Transports en Commun Lyonnais) in 2014, vecht de metropool van de Rhône actief tegen onveiligheid in het openbaar vervoer. Technische middelen zijn ingevoerd waaronder 7700 videobeveiligingscamera's, beveiligingscentra voor noodoproepen, GPS die openbare vervoervoertuigen lokaliseren en vele anderen nog. Betreffende de menselijke middelen beschikt TCL over talrijke agenten belast met de veiligheid en de beveiliging van het verkeer.

In 2019 heeft de regio Ile-de-France ook grootschalig geïnvesteerd in de veiligheid van haar openbaar vervoer geëxploiteerd door de SNCF en de RATP om de zorgen van gebruikers en personeel weg te nemen en betere vervoers- en werkomstandigheden te garanderen.

De menselijke aanwezigheid is versterkt op alle uren over het gehele netwerk met, onder meer, 40 teams van cyno-detectie die zijn opgeleid om te reageren op een potentiële bedreiging (explosieven, verdacht voorwerp...).

De verbetering van het verkeer is ook in aanmerking genomen met een verhoging van de personeelseffectieven waaronder 5300 agenten die de GSPR (Veiligheidsgroep van het Presidentschap van de Republiek) kunnen oproepen in geval van een verdachte situatie en anderen, in burger, die de opdracht hebben om geweld tegen vrouwen te bestrijden.

Voortaan is videobescherming algemeen in alle vervoermiddelen en elke reiziger van de RATP of SNCF kan het unieke noodnummer 31 17 contacteren via telefoon of via SMS naar 31 17 7 indien nodig.

Luchtvaartveiligheid wordt gedefinieerd als het geheel van maatregelen ontwikkeld voor de preventie van kwaadwillende handelingen (terrorisme) gericht op luchtvaartuigen, hun passagiers en bemanningsleden. Bijvoorbeeld, de Filterinspectieposten (PIF) van luchthavens bevorderen de veiligheid. Evenzo is sinds 2017 een noodnummer voor luchtvaartredding in dienst getreden (het 191).

Het Franse luchtvaartssysteem is robuust en gebaseerd op onder meer: bewakingsacties (rondes, patrouilles, videobewaking...) van luchthavenzones of nog de capaciteit om risico's van externe aanvallen te voorkomen (grond-lucht raketaanvallen, directe beschietingen op luchtvaartuigen, etc.) en de effecten ervan te verzachten of nog, veiligheidsmaatregelen tijdens de vlucht (verbod in de cockpit, bewaking van de cabine...).

Met een belangrijke hoeveelheid ongewapende burgers aan boord zijn schepen en vooral cruiseschepen een verleidelijk doelwit (piraterij, terroristisch risico...).

Hun veiligheid is dan een dagelijkse uitdaging. Bijvoorbeeld is een Internationale Code voor de Veiligheid van schepen en havenfaciliteiten (ISPS-code) ingevoerd na de aanslagen van 11/09/2001. Cruiseschepen beschikken over videobewaking met gezichtsherkenning en havens worden ook streng gecontroleerd. Schepen kunnen ook een beroep doen op militaire interventie in geval van aanval.

Kortom, op beveiligingsniveau is het vliegtuig het veiligste openbare vervoermiddel, waar de minste ongevallen en sterfgevallen worden geregistreerd, door zijn talrijke technologische evoluties. De bus volgt op de derde plaats na de trein.

Betreffende de veiligheid probeert elke stad met een openbaar vervoersnetwerk dagelijks en zo goed mogelijk haar systemen voor anticipatie van bedreigingen te verbeteren om misdrijven te verminderen en het angstgevoel te verminderen dat gebruikers of het daar werkende personeel kunnen ervaren.

Op ons kleine niveau kunnen we allemaal bijdragen aan het anticiperen van deze spanningen tussen gebruikers. Laten we geduldig, begripvol, open en vriendelijk zijn om van deze toevallige ontmoetingen dagelijkse, verrijkende en positieve ervaringen te maken!